Wyjątkowa wizyta

"Każdy człowiek ma prawo, by szanowane było jego życie i godność, które stanowią dobra nienaruszalne."
Jan Paweł II
Nasza szkoła miała zaszczyt 5. kwietnia 2016 r. gościć Sekretarza Generalnego Rady Europy Thorbjørna Jaglanda. Spotkanie kończyło jego dwudniową wizytę w Polsce. Pan Thorbjørn Jagland to długoletni lider Partii Pracy, były premier Norwegii w latach 1996-1997, zasiadał w komisjach przyznawania Nagrody Nobla. Podczas spotkania towarzyszyła mu żona Hanne Grotjord. Wśród gości byli także: Claudia Luciani - dyrektor Rady Europy ds. demokracji, Gianluca Silvestri - dyrektor Rady Europy ds. zarządzania różnorodnością, Aleksandre Guessel - dyrektor Rady Europy ds. politycznych, Hallvard Gorseth - doradca sekretarza generalnego, Daniel Holtgen - rzecznik biura Rady Europy Hanna Machińska - dyrektor Biura Rady Europy w Warszawie. Ponadto odwiedzili nas goście zaproszeni przez Radę Europy: Yosef Beilin - przewodniczący Komitetu Europejskiej Inicjatywy Porządkowania Cmentarzy Żydowskich, były minister sprawiedliwości Izraela wraz z żoną Danielą Beilin, Karsten Klepsvik - ambasador Królestwa Norwegii z żoną Heidi Klepsvik, Michael Schudrich - Naczelny Rabin Polski, Lesław Piszewski - przewodniczący Związku Gmin Wyznaniowych Żydowskich. Z Ministerstwa Spraw Zagranicznych przybyli Maciej Janczak - z-ca dyrektora Departamentu Narodów Zjednoczonych i Praw Człowieka, Maria Pawłowska - Departament Narodów Zjednoczonych i Praw Człowieka, z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego przyjechał Marcin Komosa - Naczelnik Wydziału, zaś Wojewodę Lubelskiego reprezentował Mariusz Kucharek - Dyrektor Wydziału Spraw Obywatelskich i Cudzoziemców, Fundację Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego reprezentowała Monika Krawczyk - Dyrektor Generalny Fundacji Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego oraz w spotkaniu uczestniczyli Marian Tokarski - Starosta Biłgorajski oraz Ksiądz Proboszcz Andrzej Stefanek.
Dostojnych gości przywitał Burmistrz Frampola Tadeusz Niedźwiecki.
Wizytę rozpoczęto od wysłuchania hymnu Unii Europejskiej w wykonaniu flecistów - uczniów gimnazjum oraz solistki z klasy V Klaudii Jargieło. Pani dyrektor Elżbieta Chmiel przybliżyła historię obecności Żydów we Frampolu. Przypomniała, że społeczność szkolna opiekowała się cmentarzem w sposób naturalny, gdyż nawyk ten przejęła od swoich rodziców. Wymieniła ważne wydarzenia w życiu szkoły. Jednym z nich była wizyta Roberta Watersa, prezesa Fundacji Dziedzictwa Żydowskiego, który napisał po tym spotkaniu wiersz Dzieci Frampola. Utwór w wersji oryginalnej odczytał uczeń z klasy III a Dominik Kubina. Ponadto uczniowie za dbanie o cmentarz i troskę o zachowanie dziedzictwa uhonorowani zostali przez Jewish Legacy Foundation posadzeniem "Drzewa dla Izraela". Szkołę, w 1997 roku, odwiedził też sekretarz ambasady USA w Polsce, Edward Nyman, który przekazał podziękowania od Barbary Mikulski dla młodzieży szkolnej za opiekę nad cmentarzem.
 Następnie harcerze poprosili Pana Jaglanda o zapalenia symbolicznego świeczowiska - "Ognia braterstwa". Szanowny Gość odpowiadał także na wiele pytań uczniów dotyczących pracy Pana Sekretarza, zadań Rady Europy, jak również odnośnie jego życia prywatnego i zainteresowań. Na temat wartości lokalnego dziedzictwa kulturowego wypowiadali się również sami uczniowie. Przedstawili podejmowane przez siebie inicjatywy, prezentowali działalność wychowawczą, np. udział w konkursach plastycznych i literackich, realizację różnych projektów, m.in. Przywróćmy Pamięć . Thorbjørn Jagland - Sekretarz Generalny Rady Europy zabierając głos, podkreślił, że jego stanowisko powołano nie tylko, aby zajmować się ochroną praw człowieka, ale także szeroko rozumianym dziedzictwem kulturowo-historycznym: "Historię należy studiować, rozumieć, znać. Tak, aby nigdy już nie powtórzyły się okropieństwa wojny. Kiedy dowiedziałem się o Frampolu, uznałem, że moim obowiązkiem jest wspieranie tego typu inicjatyw, za które teraz serdecznie Wam dziękuję. Wierzę, że przykład Frampola będzie ważny dla całej Europy".
Na zakończenie tej części spotkania dzieci z chórku "Frampolskie nutki" zaśpiewały piosenkę Gdybym był bogaty... z musicalu Skrzypek na dachu. Ponadto uczniowie wręczyli Panu Sekretarzowi na pamiątkę wcześniej zrobione zdjęcie wszystkich uczniów szkoły podstawowej i gimnazjum.
Następnie szanowni goście i uczniowie udali się na cmentarz żydowski na inaugurację projektu Faro Narrative. Jest to szeroko rozumiany program ochrony dziedzictwa kulturowego, pojednania i podkreślenia bogactwa spuścizny żydowskiej. Ceremonię poprowadziła Monika Krawczyk - Dyrektor Generalny Fundacji Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego, która przypomniała ubiegłoroczną uroczystość rededykacji i podejmowane wysiłki w celu ocalenia cmentarzy żydowskich. Philip Carmel, dyrektor Europejskiej Inicjatywy Na Rzecz Cmentarzy Żydowskich podkreślał wartość działań społeczności szkolnej mających na celu zapewnienie zmarłym pochowanym na cmentarzu należnej im godności. Natomiast Sekretarz Generalny Rady Europy Thorbjørn Jagland podziękował uczniom za wysiłek włożony w dbałość o to szczególne miejsce. Powiedział: "Frampol jest dobrym przykładem dla całej Europy. Cmentarz taki jak ten może nas uczyć, jak być świadkiem historii i starać się zrozumieć słowa: Nigdy więcej." Po modlitwie Naczelnego Rabina Polski Michaela Schudricha dokonano uroczystego odsłonięcia tablicy. Na zakończenie tej części uroczystości dzieci z chórku "Frampolskie nutki" odśpiewały pieśń Shalom Aleichem. Młodzieży szkolnej trudno było się rozstać z szanownymi gośćmi, którzy nie szczędzili dzieciom ciepłych słów i chętnie się z nimi fotografowali.
Czujemy się bardzo zaszczyceni, że odwiedzili nas tak zacni goście. To miło, że nasza praca została zauważona i doceniona na skalę europejską.